Mystic Festival 2026; Tereny stoczni w Gdańsku; 3 – 6 czerwca 2026

Corocznie powtarzam to samo: a dlaczego nie byłeś na tej kapeli tylko na tej i tamtej chujowiznie?! Proste: nie dałbym rady na wszystkim być, a i tak zobaczyłem łącznie czterdzieści jeden zespołów spośród dziewięćdziesięciu siedmiu (niemal połowa z tego co była). Formę mam niezłą, biegać potrafię ale jakbym miał przedzierać się z np. ze Desert Stage na Main Stage musiałbym zapierdalać chyba T-34 przy jednoczesnym użyciu działa 76,2 mm… Poza tym, chciałem obejrzeć coś, co nie widziałem i coś co już widziałem, by utwierdzić się w przekonaniu, że nadal jest to zajebiste / nadal nie warto marnować oczu, a przede wszystkim słuchu… No więc do rzeczy…

Pierwszym zespołem tego dnia była dla mnie nasza rodzima Dola. Nigdy nie słuchałem, nigdy nawet nie starałem się podchodzić do tego zespołu. Choć miałem pełną świadomość jego istnienia. Więc jako młody – ta jasne – odkrywca rozpocząłem festiwal właśnie od nich. Wrażenia? Uczucia mieszane, ale nie wstrząśnięte. Fajne granie, takie wielogatunkowe z którego wyrosłem parę ładnych lat temu. Trochę post blacku posypanego czymś cięższym… I mimo kłopotów technicznych (przy takiej mocy nic dziwnego, że korki wyjebało) chłopaki dali radę. I stwierdzam: są dobrzy, polecam każdemu kto lubi post furiowe granie.

Mniej więcej w połowie występu Doli przeniosłem się na Sabbath Stage (B90), gdzie już grała Disharmonic Orchestra. I trochę żałuję, że nie widziałem całego setu. Ta nazwa zawsze mi się gdzieś przewija, ale nigdy nie miałem sposobności by posłuchać. I chyba będę musiał to nadrobić, bo co prawda trafiłem na ostatnie pięć numerów, ale ci kolesie kupili mnie od razu. Wspaniała to była mieszanka death metalu z technicznym zacięciem i awangardowym, miejscami progresywnym sznytem. I ten bass! Chwilami czułem się jakbym słuchał Primusa na śmierć nośnych sterydach. Bajka! Zdecydowanie pierwsze zajebiste zaskoczenie tego dnia, szczególnie dla mnie zakładając, że wolę ścianę dźwięku, aniżeli rytm i melodię.

Po orkiestrze dysharmonii przyszła pora na szwedzką szkołę death metalu. Nie ważne kiedy i gdzie Grave gra, tam wiadomo że będzie to kawał sztuki. Szkoda tylko, że dźwiękowiec miejscami nie dźwigał. Stałem co prawda daleko od sceny, ale dźwięk niósł się niczym fale nad zatoką Pucką. Potem według relacji pozostałych widzów niby się poprawiło, ale niesmak jednak u nich pozostał. Widziałem tylko 10 minut, ponieważ bardziej interesował mnie zespół, który miał zaraz grać w B90.

Fala reaktywacji i powrotu z czeluści niebytu trwa w najlepsze. Damnation jest przykładem tego, że nie każdy powrót musi być słaby. Wręcz przeciwnie. Może być kurewsko dobry, ale tylko dla tych, którzy żyją sentymentami za czasami, kiedy metal to był metal, a nie jakieś progresywne gówno czy tam mgła nad Krakowem. Rozumiem tą nostalgię, rozumiem ten vibe. Ba! Ten vibe lat ‘90 jak najbardziej mi się udzielił, przez co obejrzałem ich koncert od dechy do dechy. Ogólne wrażenie jednak odnosiłem takie: no dobra, zagrali. I tyle. 

Na Six Feet Under poszedłem tylko z nostalgii za czasami, kiedy rokrocznie jeździłem na Brutal Assault. Chris Barnes swoje lata ma. Niezdrowy tryb życia też odcisnął na nim swoje i to było na scenie widać. Nie było w ogóle czuć, że Barnes ma siłę i chęci. Ot, przyjechali panowie, zagrali co swoje i dalej jazda na następny festiwal…

O Unleashed mogę powiedzieć tylko tyle: Unleashed to Unleashed. Zespół, który za każdym razem gdy go widzę gra to samo. Czytaj: trzyma cały czas swój wypracowany poziom i poniżej ustalonej normy nie schodzi. Cios za ciosem, przebój za przebojem. Szwecja w najczystszej postaci.

No i dobra. Obejrzałem pierwsze 3 kawałki Unleashed, zerknąłem na A.A. Williams która mnie nie porwała i postanowiłem zaryzykować. Wybrałem się bowiem na Ice Nine Kills z czystej ciekawości i powiem tylko tyle: uszy krwawiły mi przez dobre 15 minut, a ja mimo tego dzielnie stałem i oglądałem tą groteskę, która w formie teatrzyku działa się na scenie. I stwierdzam: nigdy więcej. Nigdy nie zrozumiem fenomenu metalcore’u, a zwłaszcza tego hamburgerowego, dla zblazowanych amerykańskich nastolatków. Trzy akordy, darcie mordy jak to się zwykło mówić. I aż trudno uwierzyć, że podobno ten zespół wyrósł ze ska punku… No ale tak, Ameryka. Tam chyba nic nie może być naturalne, tylko produktem… 

Neptunian Maximalism był na szczęście odtrutką po amerykańskich dzieciakach chcących grać metal. I to był ten zespół, który musiałem koniecznie zobaczyć. Nie udało mi się rok temu na Prague Death Mass (i to podwójnie, bo mieli dwa różne sety) dlatego dobrze, że nadarzyła się okazja w Gdańsku. I w zasadzie to nie wiem co mam sądzić o tym występie. Kumam, że drony to specyficzny gatunek, który stawia na budowanie klaustrofobicznego czy tam psychodelicznego klimatu, ale Neptunian Maximalism poszło po bandzie i kiedy zaczęli grać przez dobre 10 minut czekałem aż w końcu coś zacznie się dziać… I kiedy chciałem już kierować się w stronę kolejnej sceny, panowie poszli w doom / stonerowe opary, które skutecznie mnie powstrzymały przed ewakuacją. No i takie dźwięki to ja rozumiem! Gdybym żył w latach ‘60 i ‘70 i zażywał substancje czynne na pewno przy pomocy Belgów odkryłbym światy istniejące obok. Trudno było mi się uwolnić z tych psychoaktywnych macek, ale tego wieczoru czekał mnie jeszcze front zachodni.

…,a dokładniej niemiecki Kanonenfieber. Za dnia dało się wyłapać z tłumu masy fanów tegoż zespołu, co można było odczytać to jako: będzie to najważniejsze wydarzenie tego dnia. Ja – i jak to ja – osobiście kręciłem nosem. Widziałem rok czy tam dwa lata temu transmisję koncertu z francuskiego Hellfestu i Niemce jawili mi się jako przehajpowany zespół, który po prostu idealnie marketingowo wbił się w pewną niszę i zaczął z niej wyciągać tonami nieskończoną ilość profitów (czytaj: hajsu). Pierwsza wojna światowa? Ubooty? Gazy bojowe? Co prawda tego dnia na scenie takich gadżetów nie było, ale salwy z armat i ognie od wybuchów już tak. Nie można odmówić Kanonenfieber jednego: potrafią zrobić show. Taki otwieracz “Menschenmühle” ustawił poprzeczkę całego koncertu. Majestat bijący z tego kawałka zrobił swoje, a na postoczniowym terenie (czy samym Gdańsku) podbijał klimat potrójnie. Show pierwsza klasa, rzekłbym nawet, że pełna profeska. Historia opowiedziana z klimatem brudnego, pełnego trupów okopu (“Der Maulwurf”) i bitewnego zgiełku.  Brzmienie bardzo dobre, scena ucharakteryzowana na okop z pierwszej wojny światowej też zrobiła klimat. Czy Kanonenfieber mnie kupili ? Tak, bo mimo wszystko lubię niemiecki black metal (ten nieco melodyjny również). Nie, bo w większej dawce po prostu staje się nudny.

I tak minął mi pierwszy dzień festiwalowych zmagań.

Drugi dzień miał otworzyć mi hiszpański Noctem, jednak ze względów logistycznych wylądowałem dopiero na Ciśnieniu. I żałuję w chuj, że nie udało mi się być na tym występie od początku. Poczułem się bowiem jakbym miał spóźniony dzień dziecka, które na ten specjalny dzień dostaje wywrotkę ze ścianą dźwięku zbudowaną z gruzu i hałasu prosto w twarz. Pięć instrumentów: klawisz, perkusja, bas, skrzypce i saksofon, które tworzą Ciśnienie poczyniły w mojej duszy zniszczenia, które na długo będę pamiętać. Od progresywnego rocka, poprzez mroczny jazz, aż po zgruzowany, pełny agresji metal śmierci. Miejscami czułem się jakbym oglądał jakiś gotycki horror, który na pewnym etapie przeradza się w bezsensowną agresję gore prowadzącą w kulminacyjnym punkcie do rozszarpania ofiary na strzępy. Nie umiem inaczej tego opisać. Pierwsza miazga tego festiwalu. Muszę nadrobić Ciśnienie bezapelacyjnie.

Zaraz po Ciśnieniu miałem w planach wybranie się na Main Stage celem zobaczenia Overkill, jednak pogadanka ze znajomym skutecznie mnie z tego pomysłu wybiła. Postanowiłem więc obejrzeć chwilę Winterfylleth. Brytole umieją w klimat przełomu lat ‘90 i ‘00 przyznaję. Fajnie podegrany black metal z nienachalnym klawiszem, który mógł się podobać. Jak na 3 kawałki które udało mi się zarejestrować było całkiem znośnie. Wiedziałem już wtedy, że na Overkill kompletnie nie ma co iść, więc postanowiłem, że obejrzę cały set Escuela Grind.

I to był chyba najlepszy pomysł tego dnia. Jak sama nazwa zespołu mówi Escuela Grind. porusza się po oceanie skocznego grindu, brutalnego death metalu posypanego nutą punka i powerviolence. I tak tego dnia najmniejsza scena tego festiwalu stała się świadkiem ściany śmierci, ciągle gotującego i kręcącego się kotła oraz wizyty kosmity, czyli jak na grind przystało: było zabawnie, skocznie i cholernie poważnie (teksty). Nie będę ukrywał, że jak dla mnie wokalistka Katerina Economou to najważniejsza persona tego zespołu. Wykrzykiwać teksty o flakach i mieć przy tym uroczy uśmiech to jednak trzeba być Kateriną. Wulkan energii, dzięki któremu ryj cieszył mi się jak dzieciakowi po spotkaniu z księdzem.

Po flakach udałem się szybko do B90, bo tam za chwilę miał zaczął grać norweski Djerv. Nie wiedziałem w sumie czego mam się spodziewać. Niby to miała być mieszanka black’n’roll’a z alternatywą zbudowaną właśnie na bazie rocka. No i w sumie niby coś takiego Djerv w pierwszych kawałkach pokazał. Mrok wylewający się ze sceny i magnetyzm, który bił od wokalistki Agnete Kjølsrud mogły sprawić, że człowiek przeniósł się w świat mroku i zła czyhającego tuż za rogiem. Ciekawy występ, choć przyznaję po dłuższym obcowaniu z Djerv, że to jednak nie muzyka dla mnie. Przynajmniej na ten moment po spotkaniu z Escuela Grind.

Odpuściłem więc sobie Norwegów i postanowiłem kierować się w końcu w kierunku dużej sceny po drodze mijając na Park Stage i występ Decapitated i serio. Nie skumam nigdy i nie zrozumiem, co ten zespół takiego ma, że tyle ludzi przyciąga. Nuda jakich mało, ale no kurwa tak, co ja tam mogę wiedzieć o – hehe – technicznym death metalu.

Po przepychankach przy Park Stagu dotarłem w końcu pod główną scenę i mogłem w końcu pierwszy raz w życiu obejrzeć Anthrax na żywo. Nie, nie jest kompletnie to moja muzyka. Ba! Ja się nawet na niej muzycznie nie wychowałem, ale cieszę się, że mogłem ten jeden z filarów thrash metalu obejrzeć na żywo. I pomimo wieku np. takiego Scotta Iana, który chyba już zawsze będzie dla mnie gębą tego zespołu, czy Joey’ego Belladonny oglądało mi się Anthrax naprawdę zajebiście. Mają kolesie powera i  jak będę w ich wieku, chcę mieć ich formę.

Kolejny dzień przyniósł zmianę pogody i długo zastanawiałem się kiedy uderzyć na teren festiwalu. Padło w końcu na otwieracz pod postacią Coroner ale i tutaj nie udało mi się obejrzeć całości. Ha! Dotarłem dosłownie na ostatni numer występu, więc wypowiadać się nie będę. Patrząc jednak po mordach festiwalowiczów, jedni byli zadowoleni, inni zaś zawiedzeni. Czyli średnia w normie.

Der Weg Einer Freiheit znałem do tej pory tylko z nazwy, więc skoro była sposobność wybrałem się na cały set tego niemieckiego zespołu. Czy było to jakieś szczególne doświadczenie? Na pewno Der Weg Einer Freiheit to zupełnie inny sposób grania black metalu, ale na tle takiego wyreżyserowanego Belphegor Niemcy wypadli o wiele lepiej, ba! Na pewno o wiele bardziej przekonująco. Szczery, może nie do bólu, niosący ze sobą hipnotyzującą dawkę czarnej materii. Lubię takie granie, które oscyluje w rejonach takiego chociażby Geist (obecnie Eïs). Czterdzieści minut minęło mi więc bardzo szybko, dlatego zaraz po zakończeniu udałem się na Desert Stage, by uchwycić jeszcze chwilę Benediction.

Nie jestem specjalnym fanem tegoż, ale bardzo lubię ten zespół na żywo. Widziałem ich dokładnie cztery lata temu w tym samym miejscu i stwierdzam, że nadal są w zajebistej formie. Szybko, do przodu bez zbytnich udziwnień. Brytole mieli tego farta, że kiedy grali swój set, na Park Stage produkowała się hołota z Death To All… I gdyby odczytać to jako pojedynek, to zdecydowanie Benediction go wygrywało w każdym aspekcie. Z resztą wokalista (sorry, nie powiem który, bo kompletnie nie wiem kto był tym razem u nich na wokalu) kazał się tym z Death To All zamknąć, czym publika odpowiedziała mu oklaskami i śmiechem. Jebać technikę! Tylko brutalność! 

Chociaż mocno mnie Benediction trzymało to musiałem się skierować w stronę sceny The Void, gdzie za parę minut miał grać norweski Shining. 

Pamiętam bardzo dobrze, kiedy ukazał się “Black Jazz” i te niekończące się dyskusje na pewnych forach metalowych. Na tamtym etapie życie kompletnie mi muzyka Norwegów nie podchodziła. Teraz jednak, gdy nadarzyła się okazja, postanowiłem sprawdzić, czy coś w tej materii się zmieniło. I przyznaję: zmieniło i to bardzo. Shining kupił mnie po prostu już na starcie i przez cały set trzymali bardzo mocno. Co ten Jørgen Munkeby na tym saksofonie wyczyniał, to ja nawet nie. Ile tam było powera, ile tam było przebojowości, to chyba żodyn zespół jaki widziałem z taką energią nie zagrał. Wyolbrzymiam, ale fakt jest taki, że Shining poruszając się gdzieś na pograniczu metalu, miejscami kompletnie wypada z jego orbity i ucieka w stronę popowego wręcz grania co powoduje, że nawet jeśli siłą woli będę się starał powstrzymywać od machania tą łysą banią, to i tak Shining wygra to starcie zawsze. Porywający występ. Jeden z najlepszych zespołów poza metalem, jaki widziałem na tym festiwalu.

Tuż po Norwegach udałem się pod Main Stage by sprawdzić co tam słychać u Phila Anselmo. Stwierdzam: wybitnie dobrze. Typ jest w formie, zrzucił chyba parę kilo, a Down tego dnia rządziło na największej scenie festiwalu. Nie jestem ultrasem takiego grania ale przyznaję, że ci kolesie w tej formie nie mają po prostu sobie równych. Patrząc po publice, wszyscy byli zgodni i głodni takiego grania.

Kierując się w stronę Park Stage zapuściłem się jeszcze na parę chwil na greckich bogów z Rotting Christ i kurde mam problem. W końcu to Rotting Christ, tylko czemu odnoszę takie wrażenie, że zespół ten z występu na występ staje się cieniem samego siebie, a teraz po prostu gra i odcina kupony od przeszłości. Może się mylę, ale kompletnie to nie miało dla mnie żadnego powera.

Co rok do znudzenia powtarzam, że takie duże festiwale rządzą się swoimi prawami i mają jedną zajebistą cechę: nawet jeśli skład wydaje Ci się słaby, wręcz komercyjny, to zawsze znajdziesz coś, co zawsze chciałeś / chciałaś obejrzeć na żywo (Anthrax, Shining). Czy to kolejny czy pierwszy raz i coś, co zrobi na Tobie wrażenie i odkryjesz coś nowego (Ciśnienie).

Tegoroczny Mystic miał swojego prawdziwego headlinera (Behemoth), który swym występem dopiął klamrę i zamknął pewien etap historii tego wydarzenia, które rok rocznie gościło na terenach stoczni w Gdańsku. Tak, tego terenu będzie jednak najbardziej żal, gdyż miejsce to idealnie pasowało do tego wydarzenia. 

Jednak jeśli faktycznie festiwal chce rosnąć, musi się rozwijać. I pomijając patodeweloperkę, która w tym miejscu rządzi i zabija klimat tego miejsca wydaje się słusznym krokiem, by festiwal przenieść na błonia bursztynowego stadionu w gdańskiej Letnicy. Teren to spory i możliwości masa, by zbudować w końcu sceny tak, że będą one dostępne dla każdego, a nie dla wybranych (scena The Void w tym roku naprawdę była ciekawa, ale swoją pojemnością po prostu zabiała czasami chęć oglądania niektórych zespołów, zaś przejście obok Park Stage w drodze do / z np. na Main Stage była pasmem przepychanek). 

Są w obwodzie stadionu hale expo, które mogą przecież posłużyć za miejsce rekreacji / koncertów / paneli (czego dusza zapragnie). Są same błonia które pozwolą zbudować sceny na wzór tych z Brutal Assault / Wacken Open Air / inne duże festy. I jest w końcu sam stadion, który może przecież posłużyć za scenę dla kogoś naprawdę dużego. Komunikacyjnie teren ten nie jest też odcięty przecież od świata: jest peron SKM, są przystanki tramwajowe. Więc każdy spokojnie dostanie się na teren festiwalu i z niego wróci. Znając życie ludzie jeśli będą narzekać, to i tak na ten Mystic w przyszłym roku przyjadą.

Potencjał więc jest, ale czy organizatorzy zaskoczą czymś co sprawi, że w końcu ten festiwal na stałe wbije się do czołówki tych największych? Kibicuję, choć jestem zwolennikiem mniejszych festów.

A moje strzały tegorocznej edycji? Bezapelacyjnie Blood Incantation, Ciśnienie oraz Shining.